Moon Zijp is coördinator duurzame ontwikkeling en docent techniek op het Clusius College Heerhugowaard. Ze vertegenwoordigt haar vestiging in de Professionele Leer Gemeenschap (implementeren duurzame ontwikkeling) en is coach van de ecoteams. Onder haar leiding heeft het Clusius College inmiddels voor de derde keer de Groene Vlag ontvangen als EcoSchool. Ik spreek Moon op een regenachtige herfstavond.  

Als ik vraag naar het verhaal achter de succesvolle en indrukwekkende duurzaamheidsmissie van de school is haar reactie: ‘De basis van mijn werk is de methodiek Leren voor Duurzame Ontwikkeling; gewoon doen van Stan Frijters. Hij was jaren geleden ook mijn docent. Wij proberen de kinderen op onze vmbo te laten zien dat ze met hun eigen keuzes invloed hebben op wat elders gebeurt. Precies zoals in de bouwsteen duurzaamheid binnen Mens en Natuur wordt voorgesteld. Natuurlijk is basiskennis nodig, maar met praktische projecten krijgt deze pas betekenis. Een voorbeeld: Oud-directeur Annelies de Waal heeft een landbouwschool in Kenia opgezet. Ieder jaar komt zij nog terug op het Clusius en verzorgt zij een les over watergebruik. In een andere les maken de leerlingen vervolgens een quiz over waterverbruik. Handgemaakte producten uit Kenia worden daarbij verkocht en de opbrengst gaat gelijk naar deze school. Het besef dat schoon en voldoende water lang niet overal op de wereld vanzelfsprekend is, draagt eraan bij dat onze leerlingen ook anders en bewuster met drinkwater omgaan. Daarom hebben we nu ook een watertappunt.’ 

Over de bouwsteen binnen Mens en Maatschappij heeft Moon Zijp een duidelijke opvatting. ‘Natuurlijk moeten leerlingen leren hoe levensstijl gevolgen heeft op de leefomgeving en de rol die zij, bedrijven en overheden hebben. Maar fatalistische denkbeelden gaan niet helpen, dan sla je leerlingen neer. Als je ze daarentegen stimuleert om oplossingsgericht te denken, dan ontstaan de mooiste dingen. Zo is er hier een groep leerlingen die zich Team Green Painters noemt. Zij zitten vol ideeën, die ze vervolgens ook uitvoeren. De Team Green Painters vragen door, bijvoorbeeld of docenten meer aandacht aan duurzaamheid willen besteden tijdens hun lessen. Dat gebeurt dan ook. Er gebeurt zo ontzettend veel op school, dat ik voortdurend bezig blijf met inventariseren. Een mooi praktisch voorbeeld: we sparen op school plastic doppen voor Bultersmekke, een organisatie voor aanschaf en training van hulphonden – en helpen bovendien mee aan de recycling van plastic en het verminderen van de afvalberg. In januari komt Jan Boerhoop op school met zijn hulphond. Dan horen (en zien) de kinderen uit de eerste hand waarvoor we dit met z’n allen doen. Dat we er als school voor kunnen zorgen dat er een geleidehond komt voor iemand die dat zelf niet kan betalen. Duurzaamheid is ook: “Zorgen voor elkaar! Binnen de school hebben we dan ook een groene gedragscode: Groen moet je Doen. Samen!

In de eerdere voorbeelden kwamen de spanningen tussen de aan People Planet en Prosperity verbonden waarden en belangen die invloed hebben op de leefomgeving, al aan de orde. Dichtbij en veraf, nu en later. Het laatste voorbeeld is treffend passend: ‘Vanuit technologie verzorgen we excursies met en naar bedrijven. Hoe gaan zij om met droogte? Hoe gaat landbouw in de toekomst er uit zien? Hier in de omgeving. Maar ook: in Kenia. Daar blijft het niet bij. We brengen zelf als school direct in de praktijk welke kant het op moet. De leerlingen krijgen te eten in onze Gezonde School Kantine. We scheiden afval en gaan zuinig om met grondstoffen. Koppeling theorie en praktijk, overal! Dat maakt het zo fijn op deze school. Iedereen is volop met duurzaamheid bezig.’

We beëindigen het gesprek. Na de regen van afgelopen uren komt de zon op de valreep voorzichtig tevoorschijn en zorgt voor prachtige herfstkleuren. Over passend gesproken…